Van Afrika tot het stadspark in Antwerpen

De meeste mensen gaan niet voor hun plezier s'nachts door het stadspark van Antwerpen lopen, ik ook niet. Een paar nachten geleden kwam hier echter verandering in. In de vijver van het park zijn voor het eerst in België larven van de zadellibel volgroeid geraakt. Dit is de plek waar het eerst een succesvolle voortplanting is vastgesteld. Hoe dat komt leg ik later uit, eerst wat meer uitleg over de zadellibel.

De zadellibel is een van nature Afrikaanse soort die zeer mobiel is. Elkaar trekken er wel exemplaren naar het Noorden maar vaak geraken ze niet tot in België. De laatste jaar gebeurd dit al vaker, zo was er in de herfst van 2018 een invasie, kregen we in juni 2019 een enorme invasie. De Zadellibel werd practisch overal in België gezien, dit exemplaar kon ik fotograferen in de Gentbrugse Meersen.

De zadellibel is een redelijk grote libel die ongeveer die tussen de 6 en 7 centimeter groot wordt. Uitgekleurde mannetjes zijn zoals je kan zien op bovenstaande foto redelijk opvallend met hun blauwe zadel. Vrouwtjes zijn veel bruiner met een minder opvallend zadel. Voor hun voortplanting gebruiken de Zadellibel in Afrika vooral kleinere tijdelijke poeltjes met ondiep water en waar predatoren zoveel mogelijk ontbreken. In België vind je deze condities logischerwijs veel minder. Waarom werd het stadspark van Antwerpen dan zo'n groot succes?


Door werken in de omgeving van het stadspark stond de vijver de afgelopen jaren droog, dit jaar is er omwille van de regen in het voorjaar weer wat water in komen te staan. Door de warme zomer kreeg dit water ook een aangename temperatuur waardoor de larven zich goed konden ontwikkelen. Doordat de vijver zolang droogstond ontbreken ook typische predatoren zoals vissen en kikkers. Men heeft wel al meerkoeten en kraaien waargenomen die op uitsluitende larven en larvenhuidjes jagen.

De larven sluipen bij voorkeur uit s'nachts, vaak begint dit rond een uur of 10 s'avonds, dan kruipen de larven via een stengel uit het water. Daarna "sluipt" de libel uit. Een van de prachtigste fenomenen die je kunt meemaken dicht bij huis, het hoeft tenslotte geen zadellibel te zijn. Aangezien ik samen met een vriend pas ( alleen in het stadspark s'nachts is op eigen risico) tegen middernacht aanwezig was hadden we het begin een beetje gemist. Gelukkig vonden we al snel een exemplaar dat aan het ontsluipen was, met behulp van een flitser kon ik dit goed uitlichten. Doordat je s'nachts fotografeert krijg je ook een mooi cleane zwarte achtergrond. Met dit exemplaar heb ik me ongeveer de hele nacht vermaakt,het viel me ook op hoe kleurrijk zo'n vers exemplaar is in vergelijking met uit uitgekleurd exemplaar. Ook heb ik wat abstractere en foto's met tegenlicht te maken.

Vanaf 3u is de libel zowat volledig uitgeslopen en wacht deze ongeveer tot de schemering en zonsopkomst om weg te vliegen en ergers een minder kwetsbaar plekje te vinden om verder uit te kleuren zodat ze klaar zijn voor een nieuwe reis.

Het uitsluipen van een libel meemaken is sowieso al een unieke belevenis maar het massale uitsluipen van de zadellibel in België is misschien wel once in a lifetime!

Zo zijn er enkel op de vijver van het stadspark al meer dan 800 uitsluipende zadellibellen waargenomen over de verschillende nachten verspreidt. Nooit gedacht dat ik me zo zou amuseren tussen middernacht en 6u s'ochtends in het stadspark van Antwerpen s'nachts!


Let hier vooral eens op de ongelofelijke kleuren van dit verse exemplaar. Overegens is dit een vrouwtje, te herkennen aan het gesleten zadel en de afgeplatte aanhangels aan het achterste segment






Tel. +32(0)470595893 I  vandepittesimon@hotmail.be

© 2020 by Simon Vandepitte. Proudly created with Wix.com

  • Facebook Social Icon
  • Instagram Social Icon